Жаңалықтар

Несие рәсімдегендерге 14 күн ішінде бас тарту құқығы беріледі

12.10.2026

мин

0

88

Сурет: democrat.kz

12 қазаннан бастап Қазақстанда кепілсіз несие рәсімдеген азаматтарға шешімін қайта қарауға 14 күнтізбелік күн беріледі, — деп хабарлайды Dauletten.kz.

Осы мерзімде заемнан бас тартқан жағдайда айыппұл мен өзге де айып санкциялары салынбайды. Алайда ақшаны пайдаланған уақыт үшін есептелген пайыздарды төлеу қажет.

Қазақстанда кепілсіз несие алған азаматтардың құқығын қорғайтын жаңа ереже күшіне енді. Енді қарыз алушы шарт жасалғаннан кейін 14 күнтізбелік күн ішінде несие берушіге бас тартатынын хабарлап, заемды айыппұлсыз тоқтата алады.

Жаңа тәртіп Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің 2026 жылғы 3 тамыздағы №116 қаулысында бекітілген. Ол мүлік кепілімен қамтамасыз етілмеген тұтынушылық несиелер мен микрокредиттерге қолданылады.

Кейде азаматтар несие рәсімдегеннен кейін ай сайынғы төлемнің бюджетіне салмақ түсіретінін немесе ұсынылған шарттардың өзіне тиімсіз екенін аңғарады. Басқа жағдайда алынған ақшаға деген қажеттілік жойылуы мүмкін.

Осындай кезде қарыз алушыға шешімін қайта қарауға мүмкіндік беріледі. Ол белгіленген 14 күн ішінде кепілсіз заемнан бас тартса, мерзімінен бұрын тоқтатқаны үшін айыппұл төлемейді.

Дегенмен, несие ақшасын қайтару міндеті сақталады. Егер қаражат клиентке аударылып қойған болса, ол заемның негізгі сомасын қайтарып, ақшаны нақты пайдаланған кезең үшін пайыз төлеуі керек. Яғни жаңа ереже несиеден шығынсыз бас тартуға толық кепілдік бермейді.

Бұл талапты ипотека мен автонесиеге де бірдей қолдануға болмайды. Жаңа тәртіп мүлік кепілімен қамтамасыз етілмеген заемдарға арналған.

Сақтандыру ақшасын қайтаруға бола ма?

Кепілсіз несие рәсімдеу кезінде азамат ерікті сақтандыру қызметін де сатып алған болса, одан да 14 күнтізбелік күн ішінде бас тарта алады.

Бұл жағдайда сақтандырудың пайдаланылмаған кезеңіне тиесілі сыйақының бір бөлігін қайтару қарастырылған. Алайда сақтандыру ұйымы қызметті рәсімдеуге тікелей байланысты нақты шығындарын есепке алуы мүмкін.

Банктерге қандай талап қойылады?

Жаңа ережелер қаржы ұйымдарына клиенттерді несие мен оған байланысты қосымша қызметтерден бас тарту құқығы туралы алдын ала хабарлауды міндеттейді. Бас тарту рәсімі түсінікті әрі қолжетімді болуы тиіс.

Сонымен қатар қаржылық өнімнің маңызды шарттары мен құнын жасыруға, сондай-ақ алдын ала белгіленген белгілер арқылы клиенттің қосымша қызметтерге келісімін алуға тыйым салынады.

Осылайша, қазақстандықтар несие рәсімдегеннен кейін шешімін қайта қарауға қосымша уақыт алады. Бірақ 14 күн ішінде бас тарту негізгі қарызды және ақшаны пайдаланған кезең үшін пайыздарды қайтару міндетін жоймайды.